« بازگشت

دیدار هیأت آکادمی علوم روسیه از دانشکده ادبیات و علوم انسانی

دیدار هیأت آکادمی علوم روسیه از دانشکده ادبیات و علوم انسانی

14/4/96

 

دانشکده ادبیات و علوم انسانی ۱۲ تیرماه میزبان هیأتی از اعضای آکادمی علوم روسیه در کارگاه پژوهش گروه تاریخ بود. در این جلسه که با حضور آقایان دکتر فِدور بلیوخر (کارشناس ارشد انستیتو فلسفه آکادمی علوم روسیه و مسئول بخش مسائل فلسفی علوم اجتماعی و انسانی انستیتو فلسفه)، دکتر الکساندر واسیلی‌یف (کارشناس ارشد بخش آسیای مرکزی، قفقاز، حوزه ولگا و اورال انستیتو شرق‌شناسی آکادمی علوم روسیه)، دکتر آندری لوکاشِف (کارشناس بخش فلسفه دنیای اسلام انستیتو فلسفه آکادمی علوم روسیه)، دکتر ایلیا فِدولوف (مسئول انتشارات علمی انستیتو شرق‌شناسی آکادمی علوم روسیه)، الکسی زابِلین (استاد حوزه علمیه سرتنسکی مسکو و استاد دانشگاه ارتدوکس روسیه)، دکتر حسن حضرتی معاون آموزشی دانشکده، دکتر سیدیاسر قزوینی و دکتر علی کالیراد (از گروه تاریخ) و دکتر محمدتقی طباطبایی (از گروه فلسفه) همراه بود، مباحث متنوعی در حوزه علایق علمی طرفین مطرح شد.
 
در این نشست که جمعی از دانشجویان دانشکده ادبیات نیز در آن حضور داشتند، در مورد اشتراکات فرهنگی و تاریخی ایران و روسیه، زمینه‌های همکاری علمی و پژوهشی و مسائل روز در سطح منطقه و بین‌الملل با نگاهی به دو مقوله تاریخ و فلسفه دو کشور، بحث و تبادل نظر شد.
 
دکتر حسن حضرتی در پاسخ به پرسش‌های طرف روس در مورد وضعیت علوم انسانی در جمهوری اسلامی ایران، گفت: پس از پیروزی انقلاب اسلامی در عموم حوزه‌های علمی پیشرفتهای شایان توجهی در ایران صورت گرفته است و شاخص‌های رشد و تولید محتوای علمی در ایران نشانگر این مهم است. ایشان وضعیت علوم انسانی در ایرانِ بعد از انقلاب اسلامی را در مقایسه با شرایط قبل از انقلاب بسیار بهتر و تولید محتوای علمی در این حوزه را به شکل معناداری برتر دانست و با اشاره به برخی نظریات یکسونگرانه که در برخی محافل علمی خارج از ایران مطرح و اشاعه می‌شود، این موارد را در خوشبینانه‌ترین حالت ناشی از عدم شناخت و آگاهی تولیدکنندگان آنها نسبت به فضای بالنده علمی در ایران دانست. دکتر حضرتی با ارائه مثال‌هایی از رشته تاریخ عنوان کرد که در فضای بعد از انقلاب اسلامی، کاربستِ نظری در پژوهش‌های حوزه تاریخ مورد توجه روزافزون محققان ایرانی قرار گرفته که تفاوت چشمگیری را در مقایسه با بسیاری از کشورهای همسایه در این حوزه ایجاد کرده است. دکتر واسیلی‌یف که حوزه مطالعاتی مشترکی با دکتر حضرتی دارد، اشاره ایشان به تفاوت سبک پژوهش‌های تاریخی در ایران و ترکیه و تداوم تاریخ‌پژوهی سنتی در ترکیه بدون توجه به ابعاد نظری و اندیشه‌ها و آرای نو در این حوزه را در مقایسه با ایران مورد تأیید قرار داد. دکتر حضرتی در پاسخ به پرسش یکی از اساتید روس راجع به سیستم ارجاعات علمی در ایران، آنرا مطابق با استاندارهای بین‌المللی معرفی کرد. دکتر طباطبایی نیز به معرفی وضعیت رشته فلسفه و توجه اساتید و پژوهشگران ایران به فلسفه غربی در کنار حکمت اسلامی اشاره کرد و عنوان داشت که مکاتب بزرگ فلسفی جهان و تحولات روز در حوزه فلسفه به طور همزمان مورد توجه متفکران ایرانی قرار دارد. دکتر طباطبایی با اشاره به اینکه برای شناخت ایرانِ امروز نباید به بررسی و مطالعه ایران تاریخی بسنده شود، به شماری از فلاسفه و متفکران معاصر اشاره کرد که آرا و اندیشه‌های آنان تأثیر بسزایی در شرایط کنونی کشور داشته است. دکتر طباطبایی ایرانِ امروز را متأثر از اندیشه‌های فلاسفه و متفکران شاخص ایرانی دانست. در این نشست دکتر علی کالیراد به طرح بحث در موضوع هویت در روسیه پرداخت که با استقبال اساتید روس مواجه شد. بحث‌های نظری در حوزه اندیشه‌ها و اقدامات گروه‌های افراط‌گرای مذهبی، که ایران و روسیه در صف اول مبارزه جهانی با این جریان‌ها قرار دارند و همکاری سازنده‌ای در این زمینه به اجرا گذاشته‌اند، موضوعی بود که توسط دکتر قزوینی مطرح شد و اساتید روس نیز نظرات خویش را در این زمینه ابراز کردند و از تهدیدهای این جریان‌ها برای روسیه و اقدامات دولت و اندیشمندان روس برای مواجهه فکری و علمی با این جریان‌ها سخن گفتند. این دیدار با پذیرایی و صرف ناهار به پایان رسید.